Depresja u nastolatków.

JEŚLI TWOJE DZIECKO JEST CHORE NA DEPRESJĘ:
1. Uwierz, że to choroba, a nie złe zachowanie, i zaakceptuj ten fakt.
2. Odpuść mu trochę, dopóki nie wyzdrowieje. Osoby chore traktujemy nieco inaczej niż zdrowe – często do czasu wyzdrowienia zwalniamy je z pewnych obowiązków.
3. Nie oczekuj, że dziecko „w końcu coś z tym zrobi”. Osoba z depresją nie kontroluje swojego nastroju – nie ma wpływu na to, czy jest smutna lub rozdrażniona, czy też właśnie poczuła się lepiej. Ją też to denerwuje i często sobie z tym nie radzi, dlatego musi widzieć, że ktoś daje radę i że może znaleźć w kimś oparcie.
4. Nie oceniaj i nie krytykuj objawów choroby. Raczej nie powiesz dziecku doświadczającemu wahań poziomu glukozy we krwi z powodu cukrzycy, że jest nieodpowiedzialne i mogłoby w końcu dorosnąć, dziecku ze złamaną ręką, żeby wzięło się w garść i przestało się lenić, czy dziecku mającemu wysoką gorączkę przy zapaleniu płuc, że dawno nie widziałeś/widziałaś tak niedojrzałego zachowania – leżenia cały dzień w łóżku zamiast uczenia się do matury.
5. Pamiętaj, że Twoje dziecko oczekuje zainteresowania jego życiem, ale nie cierpi, kiedy rodzic jest wścibski.
6. Wiedz, że nastolatki w depresji potrzebują kontroli, wsparcia i asertywności dorosłych, gdy ich żądania są niedorzeczne (na przykład: „Mamo, idę na imprezę do Maćka. Będziemy bawili się na dachu jego domu”) , ale walczą z rodzicami, gdy ci są nadopiekuńczy (na przykład: „Masz depresję, więc musimy cię obserwować. Nie zamykaj drzwi do toalety”).
7. Postaraj się obserwować dziecko i podziel się wnioskami z jego psychiatrą lub psychoterapeutą. Nastolatki nie zawsze potrafią do końca zrozumieć i opisać, co się z nimi dzieje – zwłaszcza te młodsze.
8. Nie przykładaj zbyt dużej wagi do drażliwości i staraj się ją ignorować. Drażliwość jest typowym objawem depresji u nastolatków.
9. Nie mów, że dziecko jest leniwe, jeśli ma gorsze wyniki w nauce, bo to jest dla niego bardzo krzywdzące. Pogorszenie wyników w nauce to typowa konsekwencja depresji – spadku nastroju, trudności w koncentracji, poczucia, że nic nie może się udać.
10. Zapanuj nad swoją (naturalną) chęcią obserwowania szybkich zmian. Depresja to choroba, której leczenie trwa jakiś czas.
11. Nie obwiniaj siebie ani dziecka o zachorowanie. To do niczego dobrego nie prowadzi.
12. Chwal za każdy, nawet najdrobniejszy, sukces. Dziecko z depresją, podobnie jak z zapaleniem płuc czy cukrzycą, może nie być w stanie wykonać wielu swoich zadań i obowiązków. Nawet gdy uda mu się zmobilizować, zazwyczaj osiąga słabsze wyniki.
13. Wiedz, że krytyka nie motywuje, a często prowadzi do rezygnacji z walki i do zaniku wiary w wyzdrowienie. Jeżeli więc chcesz pomóc swojemu dziecku, to go nie krytykuj.
14. Pamiętaj, że depresja to choroba, która psuje relacje z ludźmi. Dopóki Twoje dziecko nie wyzdrowieje, to głównie Ty odpowiadasz za to, co dzieje się między wami.
Opracowała: Aneta Wolska
Źródło: Depresja nastolatków. Jak ją rozpoznać, zrozumieć i pokonać? K. Ambroziak, A. Kołakowski, K. Siwek, GWP 2018
Czy moje dziecko ma depresję ?
Żeby stwierdzić, czy dziecko może mieć depresję, trzeba sobie zadać serię pytań szczegółowych :
 Czy zauważyłam / zauważyłem u dziecka przewlekłe zmiany nastroju – dziecko jest ponure, przygnębione, drażliwe, smutne, marudne ? Czy obserwuję takie zmiany przynajmniej od kilku tygodni, przez większą część każdego dnia (choć mogą być momenty, kiedy dziecko czuje się lepiej) ?
 Czy dziecko straciło radość życia ? Jest takie dzień po dniu, tydzień po tygodniu ?
 Czy powyższe zmiany nastroju sprawiły, że dziecko funkcjonuje znacznie gorzej niż
dotychczas ?
 Czy dziecko straciło zainteresowanie rzeczami, które wcześniej sprawiały mu przyjemność ?
 Czy spędza mniej czasu, zajmując się swoim hobby ?
 Czy dziecko zaczęło ograniczać spotkania z przyjaciółmi, rzadziej wychodzi z domu ?
 Czy pojawiły się problemy z nauką ? Może nagle pogorszyły się oceny ?
 Czy dziecko mówi, że ma trudności z koncentracją, nie ma sił, ma problemy ze zmobilizowaniem się ? Czy podaje „dobre” powody nie wychodzenia z domu („Nie pójdę do szkoły, by lepiej napisać to wypracowanie / przygotować się do klasówki”)?
 Czy ma problemy ze snem (zarówno trudności z zasypianiem, jak i nadmierna senność) i/lub wahania apetytu?
 Czy dziecko mówi, że nie ma energii do działania, mniej dba o siebie, ma podkrążone oczy ?
 Czy dziecko gorzej mówi o sobie, postrzega innych jako lepszych od siebie, obwinia się nadmiernie, mówi, że życie nie ma sensu albo że nie ma po co żyć ?
Trzy powody, dla których trzeba leczyć depresję:
1. Objawy depresji powodują pogorszenie funkcjonowania nastolatków w większości ważnych sfer życia – szkolnej, rodzinnej, społecznej czy w budowaniu relacji intymnych. Młodym osobom bardzo trudno jest potem wrócić do poprzedniego poziomu funkcjonowania.
2. Poważna depresja może stać się przyczyną dodatkowych problemów, na przykład uzależnienia. Depresyjne nastolatki (zwłaszcza dziewczęta) są dużo bardziej narażone na uzależnienie niż dorosłe osoby z depresją. Jest bardzo prawdopodobne, że uzależnienie przetrwa do okresu dojrzałości.
3. Depresja jest chorobą nawracającą – gdy nie jest leczona, rośnie ryzyko pojawienia się kolejnych epizodów, także w dorosłości.
Opracowała: Aneta Wolska
Źródło: Depresja nastolatków. Jak ją rozpoznać, zrozumieć i pokonać? K. Ambroziak, A. Kołakowski, K. Siwek, GWP 2018

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Required fields are marked *.

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>